Sint in Ecuador

Er waren zo'n 80 Nederlandse en Vlaamse kinderen op het Sinterklaasfeest voorbije zaterdag. Maar het had niet veel gescheeld of de Sint was niet komen opdagen. Hij was immers met zijn stoomboot in Galapagos terecht gekomen in plaats van op het vaste land in Ecuador. Toen dat duidelijk werd, vaarde ie met een speedboot de juiste richting, maar botste tegen een walvis. De Pieten en de Sint wilden eerst een grote pleister op het spuitend gat van de walvis plakken, tot een verlossend telefoontje hen liet weten dat het normaal is dat een walvis water spuit. Met een geleende helicopter van de president kwam ie snel aan op de feestplek. In die buurt stond zijn paard klaar om de kindereren tegemoet te rijden.

Een kindje meende de Sint te herkennen. 'Is dat Stijn?', vroeg ze. Dat werd meteen ontkend en het feest kon gewoon verdergaan, zoals ieder jaar. Een gezellige bedoening dus. Wim, Jolanda en co waren speciaal uit Argentinië teruggekomen om er bij te zijn.

Kasper charmeert

Kasper is een populair ventje in Ecuador. Enkele typische reacties: 'Hoe mooi!', 'Wat een engeltje', 'Een pop!', 'Wat een mooie blauwe ogen',... Enne: 'Zo'n baby had ik al in de film gezien, wist niet dat die ook echt bestaat.'...

Echt wel straf. Maar, ja... Hij is voor hier dan ook vrij uitzonderlijk met zijn weinige, blonde haartjes en blauwe ogen. En, misschien nog belangrijker... Blijkbaar lijkt hij op de poppen waar die adorerende dames vroeger mee gespeeld hebben. Niet zoals die van Anneleen dus: Afrikaanse poppen.

Uitdagingen voor de UNAE

Onlangs werd de 'expediente' van de UNAE (Universidad Nacional de Educación) overhandigd aan de president van CES (de Consejo de Educación Superior). De expediente is een pak documenten met de onderdelen van de UNAE (marktstudie, pedagogisch model, curricula, organogram,...) die door verschillende nationale instanties moet nagekeken worden alvorens de president voorlegt aan het Parlement. 

Als VVOB hebben we de voorbije 2 jaar bijgedragen aan het werkstuk. Het is echter maar sinds enkele maanden dat we precies weten welke documenten precies moesten ingediend worden. Het was ook nieuw voor het evaluatieorgaan, de raad voor hoger onderwijs en het planningsbureau om dit creatieproces op gang te brengen. Naast onze onderwijsuniversiteit creëert de overheid nog 3 andere universiteiten.

Alle betrokken ministers waren present op de officiële overhandiging: de Minister van Onderwijs, de Minister van Menselijk Talent, de president van het evaluatieorgaan en de Minister van Hoger Onderwijs.

Het evenement vond plaats in de buurt van waar de UNAE gaat komen. 

Sinds enkele dagen zijn de buldozers aan het werk op het terrein. Er is een grote groep Correanen aan de slag gegaan om het bouwplan uit te tekenen. Zij zorgen voor het 'doosje', maar vanuit Vlaanderen dragen we een deel bij aan de inhoud van het doosje...
Tot hiertoe was het maar een heel klein ploegje dat voor de opstart van de UNAE instaat. We hebben als VVOB ook aangedrongen dat het Ministerie van Onderwijs meer kracht bijzet. De laatste weken hebben we ondersteund bij het concretiseren van de plannen. Hoofdbekommernis is immers dat men niet realistisch inschat hoeveel en welke mensen nodig zijn om tegen maart 2013 een introductiecursus te organiseren, tegen september 2013 drie verschillende lerarenopleidingen en een master voor lerarenopleiders. Dat allemaal terwijl het hele gebouw met alles erop en eraan ook tegen dan moet startklaar zijn. Eigenlijk absurd, maar we kijken er al niet meer van op.
We merken wel dat er meer en meer andere, nationale organen vragen beginnen stellen over de wenselijkheid en haalbaarheid. Soms met plannen die nog onrealistischer zijn, andere keren met ideeën om de bestaande actoren, bijv. lerarenopleidingen, op te nemen in het nieuwe voorstel van de UNAE.
Mijn persoonlijke bekommernis is dat men soms het 'Noorden' of - beter hier - 'het Zuiden' kwijt is. Je kan iets moois neerzetten voor de komende jaren, maar hoe zorg je ervoor dat je een universiteit creëert, die de volgende kenmerken combineert:
- een kwaltitatieve universiteit die ook sociale doeleinden bereikt:
- een universiteit die een een alternatief biedt, maar ook het bestaande systeem beïnvloedt;
- en een universiteit die een innovatief aanbod nastreeft, maar als machine zichzelf steeds blijft vernieuwen.
Tegen februari 2013 zijn hier presidentsverkiezingen. We voelen de politieke druk om snel te presteren en dit vooral te visualiseren voor de bevolking. Het is deze maanden dus ook een uitdaging om van een politiek voorstel, dat de UNAE is, ook een onderwijskundig voorstel te maken.

Mijn thuis is waar mijn Stella staat...

Dat is dus in Quito. Sinds kort verkoopt men hier immers ook Stella.

Interview met... mezelf... over het werken in een 'middle income country', zoals Ecuador.

-          Onze houding?:

‘Help! Kom hier niet spreken over ontwikkelingshulp! Liever echt samenwerken en samen ontwikkelen’

-          Onze inhoudelijke bijdrage en technische assistentie?: 

‘De weg die Europa in 500 jaar moest afleggen om te komen waar we zijn, kan hier nu in enkele jaren ingehaald worden. Alle informatie is steeds beschikbaar. Meer en meer hebben we het in de verschillende landen over  dezelfde thema’s, met dezelfde nieuwigheden. Het komt er dus op aan samen te zoeken naar oplossingen. In een onderlinge, open dialoog.’

-          Onze financiële bijdrage?:

‘Niet zo belangrijk. Wel handig om soms wat te sneller te kunnen werken, om iets te ‘pushen’, om sommige moeilijke betalingstransfers mogelijk te maken. Bijvoorbeeld: het inschakelen van internationale consultants. Om ingewikkelde procedures te vermijden en om nieuwe dingen uit te proberen die achteraf interessant kunnen zijn voor partner.

-          ’Onze modaliteit van werken?:

‘Uiteraard blijven we pottenkijkers. Maar onze flexibiliteit als organisatie en als medewerkers maakt veel goed. Sommige organisaties zijn niet in staat om mee te (helpen) groeien. Ze kunnen niet uit hun eigen vaste logica ontsnappen van ‘wij betalen, dus bepalen’. Te groot of te klein: sommige blijven kneuterig verderwerken of zien het in de mega-aanpak - bijvoorbeeld politieke besluitvorming en studie - zonder hun handen vuil te willen maken. Anderen verstrikken in hun eigen regels en interne strubbelingen om efficient te kunnen werken.
Wij moeten ervoor zorgen dat we steeds sneller en efficiënter kunnen werken en als VVOB misschien over een andere, parallelle organisatievorm nadenken. Met een kleine, sterke ploeg. Een mix van lokale en internationale mensen, vaste generalisten en tijdelijke superexperten. In vertrouwensrelaties, gebaseerd op langere samenwerking. Een combinatie van Vlaamse bijdragen, regionale input (Andes) en beslissingen van eigen bodem. We werken samen als kritische vrienden. Altijd een stapje voor zijn, maar niet te veel. Ook samen een beetje leren en afzien…’

-          En de mogelijke impact?

De potentiële impact is nu wel erg groot. De basisvoorwaarden zijn min of meer vervuld. Nu zijn er structurele veranderingen mogelijk. Je kan heel veel impact veroorzaken waar je zelf niet veel voor moet doen. Met een sneeuwbaleffect voor de implementatie bijvoorbeeld. Zeker in een land als Ecuador dat bereid is zichzelf in vraag te stellen en nieuwe wegen te kiezen. Met een stevig leiderschap. Je zit ook relatief vlug op die hogere beslissingsniveaus. Zelfs met een informele dialoog kan je een en ander in gang helpen zetten. We moeten nu wel meer in processen dan producten denken, ook al staan die 2 niet los van elkaar. Het accent ligt eerder op methodologieën, werkwijzen en capacity building. De impact op dat vlak is wel minder makkelijk aan te tonen.

-          In de toekomst?

Verdere internationale samenwerking is mogelijk. Als gelijken. Het is raadzaam en interessant genoeg om in Ecuador met Vlaamse partners verder te werken. Bijvoorbeeld tussen ministeries, universiteiten, hogescholen,… Via beurzen, stages, gezamelijke onderzoeksprojecten, docentenuitwisselingen, enzovoort. Het gaat naar echte uitwisselingen, in alle richtingen.

Kijk op media

Ben een interessant artikel tegengekomen in 'De Wereld Morgen' dat de kijk op onze media (in dit geval: De Standaard) wat kan helpen bijsturen. Het gaat over de 'case' Assange' en de relatie met Ecuador. Kan alvast van hieruit zeggen dat de journalist van 'De Wereld Morgen' beter over dit land lijkt ingelicht dan de gemiddelde westerse journalist. Zijn berichtgeving lijkt tenminste evenwichtig.

Klik hier om het bewuste artikel te lezen.

Geleidelijk veranderen

Soms trek je parallelen tussen wat je tegenkomt op het werk en ervaringen in je vrije tijd. Die analyses helpen me begrijpen dat bepaalde kenmerken in de onderwijssector niet zo uniek zijn, maar eerder typisch voor de maatschappij in zijn geheel.

Twee voorbeelden van recente veranderingen:
Een. Men is erg ambitieus in het onderwijs en dat leidt al eens tot onrealistisch hoge eisen. Zo wordt het eigenlijk soms niet meer haalbaar. In het verkeer wordt nu ook sterk ingegrepen. Er worden bijvoorbeeld soms onrealistische snelheidslimieten geëist: 40 kilometer per uur op een weg als een autostrade. En wat is het gevolg? Men geeft er geen gevolg aan. Ondanks de hoge boetes.

Twee. Er is weinig of geen differentiatie in het onderwijs. Geen versterken van de zwakken en extra stimuleren van de sterken bijvoorbeeld. Het lijkt te komen van de redenering: we behandelen iedereen gelijk, dat is het eerlijkste. Als we onlangs het contract met onze vorige hulp moesten verbreken, hadden we een ingewikkelde procedure te volgen. Die  verschilt nauwelijks van iemand die voor een bedrijf aan het werk is. Op zich wel goed dat er een regeling is, voordien was er te veel misbruik. Guadalupe werkte echter maar 14 uur per week voor ons. Maar je moet toch veel paperassen regelen. We moesten haar een dertiende en veertiende maand betalen, verzekering, vakantie en een bijdrage voor een bepaald fonds. En om het contract te verbreken moesten we via internet een formulier invullen, waarop je een datum krijgt dat je naar het Ministerie van Arbeid moet gaan. Om daar eerst in een lange rij te gaan staan. Anneleen vertelde dat ze er bovendien erg vijandig zijn ten aanzien van de 'werkgevers'. We hebben Guadalupe altijd goed behandeld en rijkelijk betaald, maar toch werd ze bijna aangezet om het ons moeilijk te maken.

We gaan op tijd naar het Ministerie van Arbeid, anders zijn er snel 100 wachten voor je.